Gastgezin.

We hadden in ieder geval een aangenaam en leuk gastgezin. Mohammed en Fatima deden er alles aan om het ons zo goed mogelijk naar onze zin te maken. We werden overladen met geschenken (we zagen er alle drie mooi uit met onze darrah, een lang kleed dat veelal in de Arabische wereld wordt gedragen en de zwarte symbolische hoofddoek van het Polisariofront) en we dronken om de haverklap thee. Steeds drie stuks, die staan voor leven, liefde en dood = bitter, zoet en zacht van smaak.
Elke dag stond er kameel met rijst, couscous of spaghetti op het menu, de sanitaire voorzieningen waren zeer rudimentair, maar nood breekt wet. Het spaarzaam omspringen met water laat niet toe elke dag een emmer water over je hoofd te kieperen.
Via schenkingen uit het buitenland zijn er zonnepanelen (aan zon geen gebrek) die zorgen voor de oplading van batterijen. Die leveren op hun beurt stroom aan de koelkast, de radio en soms een TV.

Bezoeken

De eerste dagen kregen we rondleidingen in de basis-en middelbare school en het ziekenhuis. Er is daar een complete stad uit het zand verrezen. Stel U daar niet te veel bij voor, maar het is er. De leerlingen zijn trouwens dol enthousiast en zijn zo talrijk dat ze in ploegsysteem les krijgen (voor - en namiddag). De leraars geven onbezoldigd les. Iedereen kan lezen en schrijven en sommigen studeren in het buitenland verder. Sterk volk.





We bezochten de UN militairen (Verenigde Naties), het UNHCR (hoog commissariaat voor vluchtelingenhulp), we spraken de president van de Sahrawi's en kunnen alleen maar concluderen wat we al wisten... die gasten zitten daar vast en leven met de goedwil van het buitenland. Leven = blijven overleven. "Als de hulp stopt, dan zijn we binnen de maand allemaal gestorven", zo zei ons iemand uit de voedsel bevoorradingsposten. En het is zo. Als de hulp stopt, dan zijn die 200.000 mensen ten dode opgeschreven. We hebben zo'n voedselbedeling meegemaakt. Je staat daar naar te kijken alsof je in één of andere lugubere film bent terechtgekomen. Zakken meel en rijst, bussen olijfolie en pakken suiker worden van trucks geladen (gesmeten) en verdeeld onder de vrouwen. Vrouwen verdwenen in een stofwolk van zand, met een rantsoen voor de familie achter hen aanslepend. Enorm sterke vrouwen, het sociaal weefsel berust volledig op hen.


Situatie

Al 30 jaar zitten de Sahrawi's vast in de Algerijnse Sahara. Er zijn jonge gasten die nooit iets anders gezien hebben dan miserie. En de situatie is weinig hoopvol. Ten eerste staat deze problematiek niet op de politieke agenda (toch niet vooraan), Marokko wil van geen toegevingen weten omtrent een referendum (onafhankelijkheid van de Westelijke Sahara) en er is een staakt-het-vuren sinds 1991 die nauwlettend wordt in het oog gehouden door UN soldaten. We zijn op 2 km van de muur geweest die dwars door de Westelijke Sahara loopt. Onder begeleiding van 1 soldaat met 1 Kalasnikov. Als ze ooit de wapens terug willen opnemen en ze moeten het uitvechten met de wapens en tanks die wij gezien hebben, zijn ze al op voorhand verloren. De jongeren sturen er trouwens meer en meer op aan de wapens op te nemen en de ouderen hebben het moeilijk hen te overtuigen niet opnieuw te gaan vechten. Maar we spraken met veel jongeren en op den duur... zit daar maar eens je jong leven te slijten in het midden van niks.

" Als je straks naar jullie zee, jullie bossen terug gaat, weet dan dat wij die ook hebben. Alleen wij kunnen er niet bij, voorlopig toch niet". Deze woorden van de president zullen ons altijd bijblijven. Het moet toch vreselijk zijn, je familie in jaren niet meer kunnen zien, omdat zij in bezet gebied wonen en jij in vluchtelingenkampen, ver weg van je vaderland. Met Saddaf, onze jeepdriver, gingen we naar het plaatselijk kerkhof. In de schrale wind staarden we naar stenen met onbegrijpelijke letters en tekens, alleen de data was herkenbaar. Ver van huis in een land die niet het hunne is zijn de vader en moeder, de broer en de zus van Saddaf begraven. Zelfs na de dood blijven ze vluchteling.





Mooi

Rest nog te vertellen dat we prachtige landschappen hebben gezien, eens we de Westelijke Sahara zelf door reden. Je kon je ogen niet sluiten, want om het kwartier wijzigde het landschap van zand naar rotsen, van plat naar heuvelachtig, met bergen in de achtergrond, met rotstekeningen, met enkele acaciabomen, met nomadenstammen, kamelendrijvers... je kon er blijven naar kijken. En nog nooit zoveel sterren gezien 's avonds. Die gasten kennen de sterrenhemel op hun duim. Het heeft iets romantisch, iets puur, iets om je oneindig klein in te voelen, die uitgestrekte Sahara. Hoe mensen er willen en kunnen leven zal ons een raadsel blijven, maar het is en blijft hun vaderland. Ook de solidariteit in de vluchtelingenkampen zal ons bij blijven. Het openbaar vervoer, het onderwijs en de gezondheidszorg zijn gratis.


Thuis

Met wat problemen (er was een vliegtuig van Air Algerie neergestort en alle vluchten waren afgelast) zijn we terug thuis. Steendood en wat ziek.
Maar terug thuis.
Zij niet.
Nog niet.


Je vindt het verhaal met enkele foto's op de website van http://www.11ledegem.be
Op vrijdag 23 mei is er een diavoorstelling in OC Oud Arsenaal te St Eloois Winkel om 20.00u. Aansluitend is er op 24 en 25 mei een fototentoonstelling met o.a foto’s genomen door Sahrawi kinderen.